https://hdl.handle.net/11436/16 Other Units Fri, 25 Sep 2026 02:05:00 GMT 2026-09-25T02:05:00Z https://hdl.handle.net/11436/10987 Başlangıçtan 19. Yüzyıla Rize Tarihi Erol, Burak Gani; Güveloğlu, Ali; Kul, Eyüp EDİTÖRLER’DEN Bu kitap çok ciltli ve çok yazarlı olarak planlanan Rize Tarihi kitabının ilk cildini oluşturmak üzere tasarlandı. Ne var ki Rize’nin Eski Çağ, Orta Çağ ve Yeni Çağ kısımların kapsadığından mütevellit bu farklı disiplin leri bir araya getirmek uzun bir zaman aldı. Bundan dolayı kitabın baskı aşamasına getirilmesi planlanandan uzun sürdü. Bu eser okuyucuya ne redeyse Rize’nin üç bin yıllık geçmişinin bir özetini sunuyor. Üç bölüm den oluşan kitapta Eski Çağ’da Rize ve Çevresi Başlıklı I. bölümün editör lüğü Doç. Dr. Ali Güveloğlu, Orta Çağ’da Rize ve Çevresi Başlıklı II. Bölü mün editörlüğü Dr. Öğr. Üyesi Burak Gani Erol, son olarak Yeni Çağ’da Rize ve Çevresi Başlıklı III. bölümünün editörlüğü ise Doç. Dr. Eyüp Kul tarafından yapılmıştır. Wed, 01 Jan 2020 00:00:00 GMT https://hdl.handle.net/11436/10987 2020-01-01T00:00:00Z https://hdl.handle.net/11436/10986 Türkiye'de İslam Felsefesi Araştırmalarının Seyri: Kazanımlar, Öncelikler, Sorunlar Turan, M. Nurullah; Karadeniz, İrfan; Şahin, Enver TAKDİM İlahiyat fakültelerinde felsefe eğitimi ve İslâm felsefesi dersi öğrencilerimizin düşünce dünyasına çok önemli katkılar sunmakta, kavramsal açıdan onların gelişimini sağlamaktadır. İslâm felsefesi disip lininin anlam ve önemine işaret ederken evvelemirde şu gerçeğin altını çizmemiz gereklidir: İslâmî ilimler içerisinde bugünkü haliyle geçmişten ve gelenekten beslenerek oluşmuş olan disiplinlerin hiçbiri birbirinin al ternatifi değildir. Her biri İslâm felsefesi gibi kendi hususi kıymetini ha izdir. Mezkûr klasik İslâmî ilimler bir bütün olarak İslâm düşüncesinin oluşmasına, gelişmesine ve sürdürülmesine hep birlikte omuz vermişler, yardımcı olmuşlardır. Takdir edilecektir ki, her ilmin ağırlığının birbi rinin aynı olması ve birinin diğerinin işlevini görmesi mümkün ve ma kul değildir. Bu vesileyle vurgulamamız gerekir ki, İslâm medeniyetinin doğuşuna, gelişimine katkı veren ilimlerden birinin bile ihmali, düşünce dünyamızı aksak kılacak, düşüncelerimizi radikalleştirecek, belki de te davisi uzun süreler alacak onulmaz yaralar açacaktır. İslâm felsefesi disiplini, İslâm düşünce birikiminin önemli sacayaklarından biridir. Zaman zaman bazıları tarafından iddia edildiği gibi kıyıda köşede kalmış, marjinal bir saha değil, İslâm düşüncesini ta mamlayan, oluşmasına ve gelişmesine katkıda bulunan köklü unsurlar dan biridir. Bu itibarla klasik dönemden bu yana felsefe “hikmet” olarak isimlendirilmiştir. İslâm düşünce tarihinin ve İslâm medeniyetinin serü venine baktığımız zaman genelde felsefe, özelde İslâm felsefesi ve filozof larının yapmış olduğu katkıları bariz bir şekilde görmek mümkündür. İslâm Felsefesi Anabilim Dalı Koordinasyon Toplantısı’nda sunulan ve elinizdeki kitapta derlenen tebliğ ve müzakereler İslâm felsefesinin anlamına, yerine ve gelecekte inşa edilecek olan Müslüman düşüncesi nin şekillenmesine mütevazı bir katkıda bulunacaktır. Eğer bugün çağdaş İslâm düşüncesinden bahsedemiyorsak veya bahsederken içimiz rahat değilse, bunun sebebi, geçmişte inşa edilen felsefe geleneği dâhil olmak üzere var olan birikimlerimizden habersiz oluşumuz veya bunlara karşı olumsuz yaklaşımlar sergiliyor oluşumuzdur. İslâm düşünce geleneğin de bulunan birikimlerin ihmal edilmesi, geleceği inşa etmek için yapıla cak bütün çalışmaları akamete uğratacaktır. Müslümanların onurlu ve nitelikli bir gelecek inşa etmesinin yolu, İslâm kültür ve medeniyetinin ihyasından geçmektedir. Bu ihya ise öncelikle kadîm geleneğin keşfi ve tahkikiyle gerçekleşecektir. Bu kitabın sözünü ettiğimiz hususlarda yeniden düşünmemizi sağ layacağını umuyorum. Toplantının gerçekleşmesi ve kitabın yayınlanma sı için imkân sağlayan rektörümüz Prof. Dr. Hüseyin KARAMAN’a, gös terdikleri gayretten dolayı araştırma görevlilerimiz M. Nurullah TURAN, İrfan KARADENİZ ve Enver ŞAHİN’e teşekkür ediyorum. Yine kitabın hayırlara vesile olmasını, başka etkinlik ve yayın faaliyetleri için ilham verici ve ön açıcı bir çalışma olmasını Cenab-ı Hak’tan temenni ediyorum. Prof. Dr. Salih Sabri Yavuz Fri, 01 Jan 2016 00:00:00 GMT https://hdl.handle.net/11436/10986 2016-01-01T00:00:00Z https://hdl.handle.net/11436/10985 İslam Coğrafyasında Terör, Göç ve Mültecilik Akdoğan, Ali; Turan, Süleyman; Sungur, Erol; Battal, Emine; Vural, M.Enes ÖNSÖZ Bilindiği üzere terör, insanlığın başlangıcından günümüze dek se bepleri ve sonuçları itibariyle insanların hayatını ciddi anlamda olumsuz etkileyen önemli bir sosyal olgudur. Öyle anlaşılıyor ki insanlık tarihinde dün olduğu gibi bugün ve gelecekte de terör hareketleri ve buna bağlı olarak acılar, gözyaşları ve ölümler yaşanmaya devam edecektir. Terörün ortaya çıkardığı çok farklı sonuçlardan söz edilebilir. Göç ve mültecilik bu sonuçların başında gelmektedir. Çünkü insanlar güvende olmak ve gündelik hayatlarını güven içinde sürdürebilmek için terör belasından kaçarak daha güvenli yerlere sığınmayı isterler. Bu açıdan terör, insanları yerlerinden ve yurtlarından ayrılmak zorunda bırakmaktadır. Savaş, terör ve bunlara bağlı yaşanan göç ve mültecilik hareketleri günümüzde çözüm bekleyen ciddi sorunlar olarak karşımızda durmak tadır. Bu meseleler tüm insanlığın ortak problemleri olmakla birlikte son dönemde İslam coğrafyasında terör, göç ve mültecilik hareketlerinin ola bildiğince yoğun yaşandığı dikkate alındığında sorunun çözümü nokta sında Müslümanlara ayrıca önemli sorumlulukların düştüğü bir vakıadır. Türkiye, jeopolitik konumu ile terör, göç ve mültecilik problemle rini belki de en önde ve derinden hisseden ülkelerden biri olup pek çok Avrupa ülkesinin bu drama sessiz kaldığı bir konjonktürde gerek dini gerekse tarihi ve kültürel geçmişinin yüklediği sorumlulukla bu proble min çözüm odağında yer almaya çabalamaktadır. Uyguladığı “açık kapı” politikasıyla ülkesine gelen sığınmacılara ve mültecilere elinden gelen yardımı yapmakta ve onları yüzüstü bırakmamaktadır. Türkiye, nere deyse tüm şehirlerine dağılmış 3 milyonu aşkın sığınmacıya kucak açmış ve onların güvenlikten sağlığa, eğitimden istihdama ve barınmaya kadar birçok ihtiyacını yaklaşık 13 milyon dolarlık bir kaynak ayırarak karşıla mıştır ve karşılamaya da devam etmektedir. Bu hususlar dikkate alındığında ülkemizin gündemini 2011 yılın dan beri yoğun bir şekilde meşgul eden terör, göç ve mültecilik konusunu incelemenin bir gereklilik haline geldiği söylenebilir. Nitekim buradan hareketle Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi olarak ev sahipliği yaptığımız Din Sosyolojisi Anabilim Dalı XII. Koordinas yon Toplantısı’nı, “İslam Coğrafyasında Terör, Göç ve Mültecilik” adlı bir sempozyum eşliğinde gerçekleştirdik ve bu anlamda alana bir katkı sağlamaya çalıştık. Bu kitap, söz konusu sempozyumda “Terör”, “Göç” ve “Mültecilik” olmak üzere üç başlık altında sunulan bildirilerin gözden geçirilmiş, güncellenmiş ve kitap bölümü formatında tasarlanmış halini ihtiva etmektedir. Sempozyumda sunulan bildirilere ilave olarak okuyu cuya genel bilgi vermek amacıyla her bölüme terör, göç ve mültecilik ko nularını sosyal bir olgu olarak ele alan birer giriş yazısı ekledik. Kitabın terör, göç ve mültecilik konusundaki temel problemlerin anlaşılmasına, yorumlanmasına ve ayrıca çözümüne az da olsa katkı sağlayacağını ümit ediyoruz. Sempozyumun tertip edilmesi ve böyle bir çalışmanın ortaya çık ması noktasında maddi ve manevi hiçbir desteğini esirgemeyen başta rektörümüz Prof. Dr. Hüseyin KARAMAN olmak üzere Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Rektörlüğü’ne, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Geliştirme Vakfı’na ve Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi İlahiyat Fakül tesi Dekanlığı’na teşekkürü bir borç biliyoruz. Yine Rize Müftülüğü’ne, Çaykur Genel Müdürlüğü’ne, Rize Ticaret Borsası’na, Rize Ziraat Odası Başkanlığı’na ve Rize Belediyesi’ne de katkılarından dolayı şükranlarımı zı sunuyoruz Sun, 01 Jan 2017 00:00:00 GMT https://hdl.handle.net/11436/10985 2017-01-01T00:00:00Z https://hdl.handle.net/11436/10984 Güneysu'da Dini-Sosyal-Kültürel ve Sanatsal Hayat Yavuz, Salih Sabri; Erkan, Ümit TAKDİM Mekânlar, üzerinde yaşayan insanların mekânın kendilerine sundu ğu olanakları değerlendirerek ona kattığı değerlerle büyür, anlam kaza nır ve birer edebî ve kültürel muhît olurlar. Doğduğumuz ya da üzerinde yaşam sürdüğümüz bu mekânlar bireylerin bir cemiyet ve birliktelik ül küsünü oluşturmasında dinî, sosyal, kültürel, iktisadî ve sanatsal açıdan bireye vatan hizmeti görür. Abraham Maslow’un meşhur kişilerin gerek sinimleri kuramında güvenlik ihtiyacı başlığı altında yer alan barınılacak yer işte bu vatan toprağında mümkün olur. Mekânın ve coğrafyanın tarihi insanın tarihidir. Kendi öz cevherle rini koruyan millet, coğrafyasını da kültürünü de korur. Böylelikle aynı mekânı paylaşan insanlar sürekli tazelenirler. Bu tazeleniş, medeniyetin inşasında en önemli adımlardan biridir. Aksi hâlde tarih sahnesinden si linirler. Tarihin sayfalarından silinen milletler ve devletlerin müzelik vas fına indirgenmelerinin sebebinde kendi değerlerine sahip çıkmamaları ve geçmişin birikimini gelecek kuşaklara aktaramamalarının sonuçları yer alır. Mekânın geçmişle gelecek arasında kurduğu bağın farkında olan lar, onun karşımıza çıkardığı tarihî yükü sırtlayanlardır. Bununla birlikte yarınlar için mekânın künhüne vakıf olanlar yaşadığı çevreye hatta bu çevreyle ilişkili olan bir medeniyete hükmedecek olanlardır. Bugün burada birincisini düzenlediğimiz Güneysu Sempozyumu ile Güneysu’nun kimliğini oluşturan dinî, sosyal kültürel ve sanatsal hayatı akademik dinamiklerimizle ortaya çıkartıp bilgilendirmeyi, tar tışmayı, muhasebesini yapmayı ve netice olarak akademik bağlamdaki sonuçlarını şehrin ve milletimizin hafızasına emanet etmeyi planlıyoruz. “Zaman bendedir ve Mekân bana emanettir şuurunda bir gençliğin” ye tişmesi için akademik perspektifle düzenlenen bu sempozyumlar işte bu şuuru geliştirmeyi hedeflemektedir. 6 Güneysu’da Dinî – Sosyal – Kültürel ve Sanatsal Hayat Eskiden bir nahiye iken sonrasında ilçe konumuna geçen ve her ge çen gün büyüyen Güneysu bir edebî muhit olarak pek çok isme evsahip liği yapmıştır. İnsanın olmadığı yerde mekânın önemi yoktur. 4 oturum luk bir sempozyuma konu olan Güneysu’yu ayakta utan Güneysulular ve Güneysu’da yaşayan Güneysu ile iletişim hâlinde olanlardır. Güneysu’da Dini Sosyal Kültürel ve Sanatsal Hayat isimli sempoz yumda sunulmuş olan ve bu kitapta bir araya getirilen tebliğler, bu top raklarına anlamına, tarihine ve kültürüne katkıda bulunacak ve şehrin hafızası olma niteliğine sahip olacaktır. Recep Tayyip Erdoğan Üniversi tesi İlahiyat Fakültesi ile İlim Öğrenenlere yardım Vakfı işbirliğiyle 20-22 Ekim 2017 tarihinde gerçekleştirilen bu sempozyum Üniversitemizin dış paydaşlarıyla işbirliğinin somut bir göstergesidir. Bu tür dayanışmalar artarak devam edecğini temenni ediyorum. Sempozyumun gerçekleşmesinde katkılarını ve desteklerini esir gemeyen rektörümüz Prof. Dr. Hüseyin Karaman’a, İlim Öğrenenlere Yardım Vakfı Başkanı Ahmet Gür Bey’e ve vakıf adına sempozyumun hazırlıklarından sonuna kadar yanımızda yer alan Yusuf Yılmaz ve Hik met Yanık Beylere, fikren ve fiilen desteklerini esirgemeyen İdris Hızır Beye’e, hazırlık aşamasında ilçe kaymakamı olan İhsan Baydaş Bey’e, şu anki kaymakam Davut Düzgün Bey’e, Fakültemiz adına sempozyum dü zenlemesinde yer alanlara ve her aşamasında yanımızda olan ve gayret gösteren deken yardımcım Yrd. Doç. Dr. Ümit Erkan’a teşekkür ediyo rum. Eserin, Güneysu’da din eğitimine ve öğretimine katkı sunmuş, kıy metli şahsiyetlerin hizmet ve faaliyetlerinin anlatılarak, bu şahsiyetlerin gelecek nesillere tanıtılmasına, Güneysu’da geçmişten günümüze kadar dini eğitim alanında hizmet vermiş kurumların tarihsel gelişim sürecinin analiz edilmesine, Güneysu’nun kültürel gelişimini ayrıntılarıyla ortaya konulmasına, Güneysu’nun dini ve kültürel hayatını bütün boyutlarıyla ortaya çıkararak, dini ve kültürel hizmetler sahasında gelecekte üstlene bileceği muhtemel rolün tespitine imkân sunmasına yardımcı olacağını umuyor, faaliyetin hayırlara vesile olmasını Cenab-ı Hak’tan temenni ediyorum. Prof. Dr. Salih Sabri Yavuz Sun, 01 Jan 2017 00:00:00 GMT https://hdl.handle.net/11436/10984 2017-01-01T00:00:00Z