Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Kurumsal Akademik Arşivi
DSpace@RTEÜ, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi tarafından doğrudan ve dolaylı olarak yayınlanan; kitap, makale, tez, bildiri, rapor, araştırma verisi gibi tüm akademik kaynakları uluslararası standartlarda dijital ortamda depolar, Üniversitenin akademik performansını izlemeye aracılık eder, kaynakları uzun süreli saklar ve yayınların etkisini artırmak için telif haklarına uygun olarak Açık Erişime sunar.
Güncel Gönderiler
Metal-organic frameworks (MOF)-mediated improvement of cotton germination and early seedling resilience under salinity stress through explainable machine learning and non-destructive terahertz time-domain spectroscopy (THz-TDS)
(Elsevier, 2026) Altaf, Muhammad Tanveer; Elmabruk, Kholoud; Soomro, Salma Naimatullah; Soomro, Sabeen Rehman; Aksoy, Tülay; Liaqat, Waqas; Aasim, Muhammad
Cobalt-based metal-organic framework (Co-MOF) and nickel-cobalt bimetallic MOF (Ni-Co-MOF) systems were evaluated for their effects on cotton germination under saline conditions induced through NaCl seed priming treatments. Temporal germination dynamics, germination-related indices, explainable machine learning (ML), and terahertz time domain spectroscopy (THz-TDS) were integrated to characterize treatment-associated germination and THz responses. The results demonstrated clear treatment-dependent differences in germination initiation, progression, synchronization, and cumulative germination behavior. Co-MOF at 50 mg/L produced the strongest early germination responses, whereas Ni-Co-MOF at 50 mg/L achieved the highest cumulative germination (91.0%). A 4 h priming duration produced the most coordinated germination pattern under saline conditions. The random forest-based multi-output regression framework showed variable predictive performance among germination indices, with an average R2 of 0.372 and a maximum R2 of 0.507 for mean germination rate. Feature importance analysis further revealed that intermediate germination stages contributed most strongly to predictive performance. THz-TDS analysis revealed clear treatment-associated differences in time-domain attenuation and frequency-dependent absorption profiles within cotton leaf tissues. Stronger attenuation and absorption responses observed under specific MOF treatments indicated treatment-associated variation in hydration-associated dielectric behavior. Compared with 100 mM NaCl reference treatment without MOF supplementation,selected MOF treatments exhibited higher cumulative germination and distinct THz responses. The integration of MOF treatments, THz-TDS, and explainable ML provided a combined analytical approach for characterizing early germination patterns and leaf THz responses under controlled saline conditions. However, However, there is a need of further biochemical, physiological, ion-homeostasis, and plant growth assessments are needed to clarify the underlying mechanism.
First record of Cyprinion macrostomum (Cyprinidae) outside its natural range in Türkiye and limitations of COI barcoding in species identification based on S7 gene evidence
(Springer, 2026) Güçlü, Salim Serkan; Aksu, İsmail; Jawad, Laith A.; Turan, Davut
Cyprinion macrostomum Heckel, 1843 is a species of Cyprinidae whose natural distribution in Türkiye is limited to the Euphrates-Tigris river system. This study presents the first record of C. macrostomum outside its natural range, from a hypothermal spring in Western Anatolia (Pınarbaşı Spring, Tefenni-Burdur). Species identification was clearly made based on morphological characters; however, molecular verification using mitochondrial COI barcode gene analysis failed to differentiate C. macrostomum from its closely related congener C. kais. The 100% sequence similarity between the two species revealed that the COI gene region has limited discriminatory power for distinguishing these closely related Cyprinion species. In contrast, maximum likelihood (ML) phylogenetic analyses based on the nuclear S7 ribosomal protein gene recovered the two species as clearly distinct lineages. The findings suggest that the COI barcode gene alone may be insufficient for resolving species boundaries among some closely related Cyprinion taxa, whereas the S7 gene is a more reliable molecular marker. Monitoring of this extra-regional population is recommended to evaluate its persistence and ecological interactions within the study area.
Hybrid bonds and electric vehicle stock: Quantile-on-Quantile evidence from leading EV economies
(Elsevier, 2026) Anser, Muhammad Khalid; Ali, Sajid; Nazar, Raima; Alofaysan, Hind
Hybrid bonds, which combine debt and equity features, provide flexible long-term financing for capital-intensive electric vehicle activities. This study examines the asymmetric association between hybrid bond issuance and electric vehicle stock across ten leading economies: the USA, China, Germany, Japan, the UK, France, Canada, South Korea, the Netherlands, and Sweden. Unlike earlier studies that mainly focus on subsidies, incentives, green bonds, and charging-infrastructure finance, this study treats hybrid bonds as an underexplored sustainable-finance indicator associated with electric vehicle stock. Using the Quantile-on-Quantile approach, the analysis captures country-specific and quantile-level variations in the association between hybrid bonds and electric vehicle stock across different financial and electric-mobility conditions. The results show positive associations in several middle and upper quantile regions, particularly where capital markets, electric vehicle ecosystems, and sustainable-finance conditions are more developed. However, weak or inverse associations appear in some lower-tail regions, suggesting that hybrid bond issuance does not automatically coincide with electric vehicle stock expansion when market and infrastructure conditions are less mature. Overall, the findings indicate that hybrid bonds are part of a broader sustainable-finance environment associated with electric vehicle stock, while the results are interpreted as conditional associations rather than causal evidence.
Ahmet Ada'nın poetikası
(Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2022) Elmas, Leyla; Safi, İhsan
Ahmet Ada'nın poetikası modern insanın yabancılaşma serüveni, insanın var olma sancıları, arayış, felsefe, kayboluş, ölüm, yalnızlık, aşk, kadın, varlık, güzellik, hakikat, mekân, zaman, coğrafya, insan-eşya ilişkisi ve yaşamda karşılığını bulan birçok unsurdan oluşmaktadır. Ada'nın poetikasında, şiir ses ve anlamla inşa edilmiş, evrensel bir yapıdadır; tabiatla bütünleştirici ve diğer canlılar ile ortak yaşam alanını paylaşma bilinci oluşturan şiir, sevecen de bir olgudur. Ada'nın, 1960'lı yıllardan beri şiire olan tutkusu giderek belli bir düzeyin üzerine çıkmasını sağlamıştır. Yaşamın yüzeyde görünmeyen derin ve felsefi anlamını şiir yoluyla bulmayı seçen Ada, gerçekçi, gerçeküstücü çizgiden hareket ederek şuurlu ve evrensel bir şiir anlayışıyla, insanın kendini anlamlandırma uğraşına ışık tutmuş, modern dünya tasarımına şiirleriyle yeni ve derin anlamlar getirmiştir. Bu çalışmanın amacı, son dönem Türk şairlerinden olan Ahmet Ada'nın poetikasını ortaya koymaktır. Burada şairin hem şiir hakkındaki düşünceleri hem de şiirde yaptıkları göz önüne alınmıştır. Bu anlamda Ahmet Ada'nın poetik yazıları, şiirleri incelenmiş ve poetik bir harita oluşturulmaya çalışılmıştır. Bu yapılırken de Batı, Doğu ve Türk edebiyatındaki poetika kavramına ve tarihine temas edilmiştir.
Türkiye'de ekonomik büyümenin ve gelir eşitsizliğinin yoksulluğa etkisi: Düzey-1 bölgeleri örneği
(Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2022) Öztürk, Hilal; Türedi, Salih
Genel anlamda, yaşamın sürdürülebilmesi için gerekli olan gıda, barınma, ısınma, giyim vb. gibi temel insani gereksinimleri karşılayacak düzeyde bir gelire sahip olamamanın yanı sıra, eğitim ve sağlık vb. gibi temel hizmetlere erişememe durumu olarak tanımlanabilen yoksulluk, özellikle geri kalmış ve gelişmekte olan ülkelerin ana iktisadi problemleri arasında önemli bir yere sahiptir. Ekonomik bir sorun olmanın ötesinde toplumlarda ahlaki, sosyal ve siyasi çok çeşitli ve olumsuz sonuçlar yaratan yoksulluk, mücadele edilmesi gereken küresel bir problem olarak kabul edilmektedir. Bununla birlikte ülkelerin yoksulluk problemi ile etkin şekilde savaşabilmeleri öncelikle yoksulluğun nedenlerinin (kaynaklarının) belirlenmesini gerektirmektedir. Konu ile ilgili literatürde yoksulluğun nedenleri olarak bireysel, kültürel, sosyal, demografik ve ekonomik bazı faktörlerin rolüne değinilmektedir. Söz konusu ekonomik faktörler arasında ekonomik büyüme ve gelir eşitsizliği öne çıkmaktadır. Bu çalışmada, gelişmekte olan bir ülke olan Türkiye'de ekonomik büyümenin ve gelir eşitsizliğinin yoksulluk üzerindeki etkisine odaklanılmaktadır. İkinci nesil (gelişmiş) panel veri teknikleri kullanılarak yapılan çalışmada, Türkiye'nin Düzey-1 bölgelerinin 2006-2019 dönemine ait verileri kullanılmıştır. Yoksulluğun, yoksulluk oranı ile gelir eşitsizliğinin gini katsayısı ile ve ekonomik büyümenin ise kişi başı reel gelir ile temsil edildiği ampirik analizde, Westerlund ve Edgerton (2007) LM bootstrap panel koentegrasyon ve Genişletilmiş Ortalama Grup Tahmincisinden yararlanılmıştır. Elde edilen ampirik bulgular, Türkiye'nin Düzey-1 bölgelerinde (panelin genelinde) ekonomik büyümenin yoksulluğu azalttığını, gelir eşitsizliğinin ise yoksulluğu artırdığını ortaya koymuştur. Sonuçlar bölge bazında incelendiğinde; Batı Karadeniz, Doğu Karadeniz, Doğu Marmara, Ege, Kuzeydoğu Anadolu ve Orta Anadolu bölgelerinde ekonomik büyümenin yoksulluğu azalttığı geri kalan bölgelerde etkilemediği tespit edilmiştir. Gelir eşitsizliği ise Akdeniz, Kuzeydoğu Anadolu ve Doğu Marmara bölgelerinde yoksulluğu artırırken, Ege bölgesinde azaltmakta, geri kalan bölgelerde ise yoksulluk üzerinde bir etki yaratmamaktadır.
